Pomysły na zajęcia ‒ zarazki i my

W naszym otoczeniu, w nas i na nas samych żyje bardzo dużo mikroorganizmów. Niektóre z nich są pożyteczne, a inne wywołują choroby. Właśnie te ostatnie mikroorganizmy oraz wirusy nazywamy zarazkami. Większości chorób wywołanych przez zarazki jesteśmy w stanie zapobiec dzięki odpowiedniej profilaktyce. Jednak rozmowy na ten temat uczniowie bardzo często uznają za nudne. Jak zatem przeprowadzić ciekawe zajęcia o zasadach higieny? Mamy na to trzy pomysły!

1. Jak działa mydło?
Nic tak nie zapada w pamięć jak to, czego się samemu doświadczyło. Dlatego proponujemy, aby na zajęciach dotyczących higieny osobistej przeprowadzić doświadczenie, dzięki któremu uczniowie łatwiej i lepiej zapamiętają zasadę działania detergentów.
Do doświadczenia potrzebne będą:
‒ miska z wodą,
‒ zmielony pieprz,
‒ miska z mydłem w płynie,
‒ papierowe ręczniki.
Przebieg doświadczenia:
‒ Tłumaczymy uczniom, że zmielony pieprz odgrywa w doświadczeniu rolę zarazków. Następnie wsypujemy pieprz do miski z wodą i prosimy, aby chętny uczeń włożył do miski suchy palec. Uczeń nie może wyciągnąć palca, zanim nie dostanie sygnału.
‒ Kiedy uczeń trzyma palec w misce z wodą, prosimy, aby pozostali uczniowie spróbowali przewidzieć, co się stanie, gdy koleżanka czy kolega wyjmie palec z wody.
‒ Następnie na sygnał uczeń wyciąga palec z wody i pokazuje go pozostałym – palec jest pokryty pieprzem.
‒ Uczeń wyciera palec do sucha, a my prosimy, aby młodzież spróbowała przewidzieć, co się stanie, jeżeli przed włożeniem palca do miski z pieprzem uczeń zanurzy ten palec w misce z mydłem.
‒ Teraz sprawdzamy przypuszczenia uczniów: chętna osoba zanurza palec w misce z mydłem, po czym wkłada ten sam palec do miski z wodą i pieprzem, a po chwili pokazuje klasie wynik doświadczenia – palec jest czysty. Uczeń wyciera palec do sucha.
‒ Uczniowie starają się wyciągnąć wnioski z doświadczenia i przełożyć je na codzienne życie.
Na tych samych zajęciach pokazujemy uczniom obrazki z „Przewodnika dla uczniów” z 2. edycji Akcji Tron, pokazujące, jak działają cząsteczki mydła. Uczniowie mogą wymyślać skojarzenia z zasadą ich działania, dzięki którym łatwiej ją zapamiętają.
Zajęcia kończymy nauką poprawnego mycia rąk. Ważne, aby tę umiejętność przećwiczył każdy uczeń.

2. Sąd nad bakteriami
Doskonałym sposobem na zainteresowanie uczniów tematem jest pozwolenie im przejęcia kontroli nad przebiegiem lekcji, m.in. dzięki przygotowaniu jej w postaci sądu nad bakteriami. Aby zaangażować jak największą liczbę uczniów, wyróżniamy np.:
‒ dwóch oskarżonych (dwie oskarżone bakterie),
‒ dwóch obrońców,
‒ dwóch oskarżycieli,
‒ czterech świadków,
‒ sędziego,
‒ ławę przysięgłych złożoną z pozostałych uczniów.
Dla zabawy uczniowie mogą przygotować sobie przebrania.
Ważne! Oskarżeni, obrońcy, oskarżyciele i świadkowie przygotowują wcześniej informacje na temat „dobrych” i „złych” bakterii, o ich znaczeniu dla człowieka i występowaniu w przyrodzie.
    
3. Dyskusja o szkodliwości… częstego mycia się
Uczniów na pewno zaciekawi fakt, że chociaż mycie się jest bardzo ważne, to jednak nie należy z nim przesadzać. Dlaczego? Tego uczniowie mogą dowiedzieć się np. z nagranego wcześniej wywiadu z lekarzem lub z prezentacji przygotowanej przez nas albo przez chętnego ucznia.
Następnie młodzież może podzielić się na trzy grupy: zwolenników i przeciwników częstego mycia się i osoby niezdecydowane. Grupy siadają razem i w kulturalny sposób starają się przekonać do swoich racji pozostałe osoby. Na zakończenie zajęć sprawdzamy, kto zmienił zdanie i w której grupie przybyło najwięcej osób. Jest to grupa zwycięzców, dlatego można ją nagrodzić oklaskami.